ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΟΦΕΙΛΩΝ
199. Ποια η σχετική νομοθεσία που διέπει τις Διευκολύνσεις τμηματικής καταβολής ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο, σύμφωνα με τον Κώδικα Είσπραξης Δημοσίων Εσόδων;

Είναι οι διατάξεις των άρθρων 13 έως 21 του Ν.2648/98 όπως τροποποιήθηκε με τους νόμους Ν.2753/99 (άρθρο 17), Ν.2873/00 (άρθρο11), Ν.2954/01(άρθρα 11), N. 3193/03 (άρθρο 14), Ν.3296/04 (άρθρο 29) και ισχύει.
200. Πότε δύναται να χορηγηθεί διευκόλυνση τμηματικής καταβολής;
Η διευκόλυνση τμηματικής καταβολής δύναται να χορηγηθεί εφόσον συντρέχει πραγματική αδυναμία για την εντός των νομίμων προθεσμιών άμεση καταβολή του συνόλου των οφειλών. Αφορά δηλαδή τις ληξιπρόθεσμες κατά Κ.Ε.Δ.Ε. οφειλές που, για λόγους οικονομικής αδυναμίας, δεν μπόρεσε ο οφειλέτης αυτών να τις καταβάλει εμπρόθεσμα.
201. Τι επίδραση έχει η διευκόλυνση τμηματικής καταβολής ληξιπρόθεσμων οφειλών στην υπερημερία του οφειλέτη;
Η διευκόλυνση τμηματικής καταβολής δεν επιδρά στην υπερημερία του οφειλέτη και στην επιβάρυνση της οφειλής με Προσαυξήσεις Εκπρόθεσμης Καταβολής (Π.Ε.Κ.), ούτε στην καταβολή ολόκληρου ή μέρους της οφειλής, όταν αυτή προβλέπεται από τις ισχύουσες διατάξεις, για την διενέργεια ορισμένων πράξεων.
202. Ποια τα αρμόδια όργανα για τη χορήγηση διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο;
Α) Ο Προϊστάμενος του Τελωνείου για βασικές οφειλές έως 200.000 €.
Β) Ο Προϊστάμενος του Τελωνείου, μετά από γνώμη του νόμιμου αναπληρωτή του και του προϊστάμενου του Δικαστικού Τμήματος ή του αντίστοιχου γραφείου, για βασικές οφειλές πάνω από 200.000 € και μέχρι του ποσού των 600.000 €.
Γ) Ο Υπουργός Οικονομίας και Οικονομικών, μετά από γνωμοδότηση της Επιτροπής Παροχής Διευκολύνσεων, για βασικές οφειλές από 600.001 € και άνω.
Βασική οφειλή θεωρείται η ληξιπρόθεσμη ή μη οφειλή χωρίς τις Π.Ε.Κ. που έχουν υπολογισθεί βάσει αυτής έως εκείνη τη στιγμή που υποβάλλεται η αίτηση για παροχή διευκόλυνσης καταβολής.
Στην αποκλειστική αρμοδιότητα του Υπουργού Οικονομικών, μετά από γνωμοδότηση της Επιτροπής Παροχής Διευκολύνσεων, υπάγεται και η εξέταση αιτημάτων οφειλετών που ζητούν την επανεξέταση του αιτήματος τους, λόγω σημαντικής και αποδεδειγμένης μεταβολής των οικονομικών τους δεδομένων, (είτε από τυχαίο γεγονός ή ανωτέρω βία, είτε από σωρευτική βεβαίωση που διενεργήθηκε μετά από φορολογικό έλεγχο), κατά την διάρκεια της διευκόλυνσης που έχει ήδη χορηγηθεί. Η διαπίστωση της συνδρομής της εν λόγω μεταβολής πραγματοποιείται από την Επιτροπή Παροχής Διευκολύνσεων ενώ τα ανωτέρω αιτήματα πρέπει να υποβάλλονται το αργότερο μέσα σε τρεις (3) μήνες από την τελευταία εμπρόθεσμη πληρωμή της δόσης της προηγούμενης διευκόλυνσης και περιλαμβάνει το υπόλοιπο ποσό αυτής, καθώς και τις οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες κατά το χρονικό διάστημα από την χορήγηση της μέχρι την ημέρα υποβολής της αίτησης επανεξέτασης.
Σημειώνεται ότι εκτός από την ανωτέρω αρμοδιότητα της, η Γνωμοδοτική Επιτροπή Παροχής Διευκολύνσεων γνωμοδοτεί επίσης και για την απαλλαγή από τις προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής ληξιπρόθεσμων χρεών κατά τις διατάξεις της παραγράφου 4, του άρθρου 6, του Ν.Δ.356/74 (Κ.Ε.Δ.Ε.), όπως αυτό ισχύει κάθε φορά. Ωστόσο για ποσά έως και 3.000 € η ανωτέρω, κατά τις διατάξεις της παραγράφου 4, του άρθρου 6, του Ν.Δ.356/74 (Κ.Ε.Δ.Ε.), δυνατότητα παρέχεται στον Προϊστάμενο του αρμόδιου Τελωνείου
203. Πού μπορώ να στείλω αιτήματα για χορήγηση διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής ληξιπρόθεσμων οφειλών υπόψη της Γνωμοδοτικής Επιτροπής Παροχής Διευκολύνσεων;
Οι αιτήσεις υποβάλλονται στις τελωνειακές αρχές που είναι αρμόδιες για την είσπραξη των ληξιπρόθεσμων οφειλών, για τις οποίες και ζητείται η τμηματική καταβολή τους, και στη συνέχεια διαβιβάζονται στην Γνωμοδοτική Επιτροπή Παροχής Διευκολύνσεων, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην αριθ.πρωτ. 1033972/2420/0016/3-4-06 Ε.Δ.Υ.Ο. (σχετική και η αρ.πρωτ.Φ.477/218/ Δ0019/23-6-06 Ε.Δ.Υ.Ο.).
204. Ποια είναι τα κριτήρια χορήγησης διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής των ληξιπρόθεσμων, κατά Κ.Ε.Δ.Ε., οφειλών;
Τα κριτήρια είναι:
α) Οικονομική αδυναμία.
β) Διασφάλιση οφειλής.
γ) Προέλευση οφειλής.
δ) Συμπεριφορά οφειλέτη.
ε) Αιτία για την οποία ζητείται η διευκόλυνση.
στ) Κρίση (αιτιολόγηση) προϊσταμένου.
Για κάθε κριτήριο αντιστοιχούν δεδομένοι συντελεστές βαρύτητας, το εύρος των οποίων κυμαίνεται, ανάλογα με το κριτήριο, από 0 μέχρι και 5.
205. Πώς προκύπτει ο αριθμός των μηνιαίων δόσεων της διευκόλυνσης;
Το άθροισμα των συντελεστών βαρύτητας διαμορφώνει τον αριθμό δόσεων της διευκόλυνσης με τον περιορισμό ότι κάθε μηνιαία δόση δεν θα είναι μικρότερη των 147 €.
Ειδικά η Επιτροπή Παροχής Διευκολύνσεων μπορεί σε εξαιρετικές περιπτώσεις να γνωμοδοτεί για χορήγηση μέχρι του τριπλασίου του αθροίσματος των συντελεστών των κριτηρίων του αιτούντος οφειλέτη, που δεν μπορούν όμως να υπερβαίνουν το γενικό ανώτατο όριο των σαράντα οκτώ (48) μηνιαίων δόσεων κατά ανώτατο όριο και με τον περιορισμό του πρώτου εδαφίου του παρόντος άρθρου.

206. Τι αφορούν οι Προσαυξήσεις Εκπρόθεσμης Καταβολής (Π.Ε.Κ.);
Η διευκόλυνση τμηματικής καταβολής χορηγείται για τη ληξιπρόθεσμη βασική οφειλή. Στην απόφαση της διευκόλυνσης αναγράφονται και οι Προσαυξήσεις Εκπρόθεσμης Καταβολής που αναλογούν σε κάθε δόση της διευκόλυνσης μέχρι την ημερομηνία καταβολής της, η δε διαφορά που μπορεί να υπάρχει του υπολογισθέντος ποσού της προσαύξησης μειώνει ή αυξάνει ανάλογα το ποσό της τελευταίας δόσης. Ειδικά στις αποφάσεις του Υπουργού Οικονομίας & Οικονομικών μπορεί να αναγράφεται μόνον ο αριθμός των μηνιαίων δόσεων της ληξιπρόθεσμης βασικής οφειλής, ενώ η διαμόρφωση αυτών με προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής γίνεται από την Τελωνειακή Αρχή.
207. Επιτρέπεται η χορήγηση στον ίδιο υπόχρεο και για την ίδια οφειλή περισσότερων των δύο διευκολύνσεων;
Όχι. Δεν επιτρέπεται η χορήγηση στον ίδιο υπόχρεο και για την ίδια οφειλή περισσότερων των δύο διευκολύνσεων.
Δεύτερη (αλλά και τρίτη) διευκόλυνση μπορεί να χορηγηθεί μετά την τυχόν απώλεια του ευεργετήματος της πρώτης (ή της δεύτερης).
Στην περίπτωση αυτή όμως η παροχή διευκόλυνσης για δεύτερη (ή και τρίτη) φορά συνδέεται συνήθως με δυσμενέστερους όρους παροχής της, όσον αφορά τους αριθμούς των δόσεων καθώς και την πληρωμή ενός ποσοστού του συνολικά οφειλόμενου ληξιπρόθεσμου χρέους που εκκρεμεί, κατά την καταβολή της πρώτης δόσης της παρεχόμενης για δεύτερη (ή και τρίτη) φορά διευκόλυνσης.
Επιτρέπεται επανεξέταση, για την ίδια οφειλή, της ήδη χορηγηθείσας διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής της, με αίτημα την αύξηση του αριθμού των δόσεων αυτής. Το αίτημα αυτό πρέπει να υποβληθεί το αργότερο εντός δύο μηνών από την τελευταία εμπρόθεσμη πληρωμή της δόσης της ήδη χορηγηθείσας διευκόλυνσης και περιλαμβάνει το υπόλοιπο ποσό αυτής, καθώς και τις οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες κατά το χρονικό διάστημα από τη χορήγηση της μέχρι την ημέρα υποβολής της αίτησης επανεξέτασης. Ωστόσο ο αριθμός των νέων δόσεων δεν μπορεί να υπερβεί τις 48 και το ελάχιστο ποσό κάθε νέας δόσης δεν μπορεί να είναι μικρότερο των 146,74 €. Για την ικανοποίηση ή απόρριψη του ανωτέρω αιτήματος εκδίδεται σχετική προς τούτο απόφαση του Υπουργού Οικονομικών, μετά από γνωμοδότηση της Επιτροπής Παροχής Διευκολύνσεων, και ανεξαρτήτως ύψους ποσού βασικής οφειλής
208. Πότε ο οφειλέτης χάνει το ευεργέτημα της διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής;
Ο οφειλέτης χάνει το ευεργέτημα της διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής, εφόσον δεν πληρώσει τρεις συνεχόμενες μηνιαίες δόσεις αυτής.
209. Υπάρχει περίπτωση να λάβω διευκόλυνση τμηματικής καταβολής των ληξιπρόθεσμων οφειλών μου χωρίς όμως να περάσω από κριτήρια και συντελεστές βαρύτητας για το γεγονός αυτό;
Η δυνατότητα αυτή που θεσμοθετήθηκε με τον Ν.3193/04, καταργήθηκε από το άρθρο 29 του Ν.3296/04.

210. Εάν χάσω, σύμφωνα με τα προαναφερόμενα, το ευεργέτημα της δεύτερης διευκόλυνσης, μπορώ να λάβω και τρίτη;
Ναι. Προϋπόθεση όμως είναι ότι ο αριθμός των δόσεων της τρίτης διευκόλυνσης δεν υπερβαίνει τον εναπομείναντα αριθμό των δόσεων της δεύτερης που απωλέσθηκε, και η πρώτη μηνιαία δόση της θα είναι ίση με το 10% του εναπομείναντος κεφαλαίου της ληξιπρόθεσμης οφειλής πλέον των αντίστοιχων σ’ αυτό προσαυξήσεων εκπρόθεσμης καταβολής.
211. Εάν χάσω, σύμφωνα με τα προαναφερόμενα και την τρίτη διευκόλυνση, μπορώ να λάβω και τέταρτη;
Όχι. Εάν απολεσθεί και η τρίτη διευκόλυνση, δεν επιτρέπεται επανεξέταση τέτοιου αιτήματος από οποιοδήποτε όργανο
212. Ποια τα ευεργετήματα του οφειλέτη από τη χορήγηση τμηματικής καταβολής και την συμμόρφωση του σ’ αυτήν;
Τα ευεργετήματα του οφειλέτη από τη χορήγηση τμηματικής καταβολής και την συμμόρφωση του σ’ αυτήν είναι:
α) ενημερότητα του οφειλέτη και των κατ’ οποιονδήποτε τρόπο συνυπόχρεων, περιλαμβανομένου και των εγγυητών, για τα χρέη προς το Δημόσιο. Χορήγηση σ’ αυτούς αποδεικτικού ενημερότητας για κάθε χρήση, με την προϋπόθεση ότι έχουν καταβληθεί όλες οι δόσεις της διευκόλυνσης μέχρι την ημερομηνία χορήγησης του αποδεικτικού και δεν υπάρχουν άλλες υποχρεώσεις του αιτούντος που εμποδίζουν τη χορήγηση του αποδεικτικού αυτού.
β) αναστολή της λήψης ή της εκτέλεσης κάθε μέτρου σε βάρος του υπόχρεου, με την επιφύλαξη του άρθρου 20, του Ν.2648/98, όπου αναφέρονται τα δικαιώματα του Δημοσίου μετά την χορήγηση του ευεργετήματος.
γ) αναστολή της εκτέλεσης του μέτρου της παρ.3, του άρθρου 22, του Ν.2523/97, περί αναστολής λειτουργίας ενός (1) μηνός κάθε γενικά επαγγελματικής εγκατάστασης επιτηδευματιών, στις περιπτώσεις οφειλών φυσικών προσώπων ή προσώπων της παρ.4 του άρθρου 2, του Ν.2238/94, για χρέη προς το Δημόσιο ληξιπρόθεσμων και απαιτητών πέραν του έτους και εφόσον το ύψος αυτών με τις νόμιμες προσαυξήσεις εκπρόθεσμης καταβολής υπερβαίνει τα 29.347 €.
δ) οι οφειλέτες που είναι συνεπείς στην καταβολή των δόσεων ήδη χορηγηθείσας διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής που χορηγούνται από 1/10/2003 και μετά, από τα αρμόδια όργανα του άρθρου 14 του Ν.2648/98, απαλλάσσονται :
i) της καταβολής ποσοστού 30% των Προσαυξήσεων Εκπρόθεσμης Καταβολής που επιβαρύνουν τα ποσά των δόσεων της διευκόλυνσης από την ημερομηνία χορήγησης αυτής και μετά και
ii)της καταβολής του συνόλου των Προσαυξήσεων Εκπρόθεσμης Καταβολής που επιβαρύνουν την τελευταία δόση της διευκόλυνσης, εφόσον όμως αυτές δεν υπερβαίνουν το 40% των συνολικών Προσαυξήσεων Εκπρόθεσμης Καταβολής της αρχικής ληξιπρόθεσμης οφειλής.

Κατά συνέπεια τα ευεργετήματα οφειλετών που είναι συνεπείς σε διευκολύνσεις τμηματικής καταβολής που χορηγούνται από 1/10/2003 και μετά, είναι τα εξής:
Οι οφειλέτες που είναι συνεπείς στην καταβολή των δόσεων των διευκολύνσεων που χορηγούνται από 1/10/2003 και μετά, απαλλάσσονται από την καταβολή του τριάντα τοις εκατό (30%) των Προσαυξήσεων Εκπρόθεσμης Καταβολής που βαρύνουν τις δόσεις από την ημέρα της χορήγησης της διευκόλυνσης και μετά.
Επισημαίνεται ότι οι προσαυξήσεις, που υπολογίζονται για χρονικό διάστημα πριν την ημερομηνία χορήγησης της διευκόλυνσης, δεν μεταβάλλονται. Μειώνονται μόνο οι Προσαυξήσεις Εκπρόθεσμης Καταβολής από την ημερομηνία χορήγησης της διευκόλυνσης μέχρι την καταβολή της κάθε δόσης σε ποσοστό τριάντα τοις εκατό (30%) (δηλαδή το ποσοστό 1,5% μηνιαίως διαμορφώνεται σε 1,05%).
Επίσης οι ίδιοι οφειλέτες απαλλάσσονται όλων των Προσαυξήσεων Εκπρόθεσμης Καταβολής που αναλογούν στην τελευταία δόση της διευκόλυνσης όπως αυτές διαμορφώνονται με βάση τα στοιχεία της βεβαίωσης την ημέρα καταβολής αυτής.
Τέλος, ο περιορισμός, που τίθεται στη διάταξη, να μην υπερβαίνει η απαλλαγή αυτή το ποσοστό του 40% των συνολικών προσαυξήσεων της οφειλής, εξετάζεται μόνο στην περίπτωση χορήγησης διευκόλυνσης μέχρι τρεις δόσεις, δεδομένου ότι δεν μπορεί να συμβαίνει σε διευκολύνσεις με περισσότερες δόσεις.
Ωστόσο προϋπόθεση για την ισχύ των παραπάνω είναι η εμπρόθεσμη καταβολή όλων των μηνιαίων δόσεων.
Εάν δεν καταβληθεί εμπρόθεσμα έστω και μία δόση, τότε το ευεργέτημα μειωμένης προσαύξησης χάνεται για τις υπόλοιπες δόσεις.
→ Επαναλαμβάνεται ότι τα αναφερόμενα στο προηγούμενο σημείο ισχύουν για καταβολές δόσεων διευκολύνσεων τμηματικής καταβολής που θα χορηγούνται από 1/10/2003 και μετά.
213. Πώς αποκτά ο οφειλέτης τα ανωτέρω ευεργετήματα;
Για να αποκτήσει ο οφειλέτης τα ανωτέρω ευεργετήματα πρέπει να πληρώσει το σύνολο των οφειλών που εξαιρούνται της διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής, μαζί με την πρώτη δόση αυτής.
214. Ποια τα δικαιώματα του Δημοσίου ακόμη και μετά τη συμμόρφωση του οφειλέτη στη διευκόλυνση τμηματικής καταβολής που του χορηγήθηκε;
Αυτά είναι:
α) Να επιβάλει κατασχέσεις και να εγγράψει υποθήκες σε περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη, των συνυπόχρεων ή των εγγυητών, εφόσον το χρέος δεν είναι ασφαλισμένο.
β) Να μην χορηγήσει αποδεικτικό ενημερότητας στα πρόσωπα της προηγούμενης περίπτωσης, για την διενέργεια ορισμένων πράξεων, όπως η μεταβίβαση ακινήτου, εφόσον το χρέος δεν είναι ασφαλισμένο.
γ) Να δώσει εντολή παρακράτησης μέρους ή του συνόλου της χρηματικής απαίτησης του οφειλέτη κατά τρίτων προσώπων, για την είσπραξη της οποίας 108
ζητείται το αποδεικτικό ενημερότητας. Τα ποσά αυτά μπορεί να καλύψουν δόση ή δόσεις της χορηγηθείσας διευκόλυνσης, εφόσον δεν πιστώνονται διαφορετικά.
δ) Να προβεί σε συμψηφισμό των χρηματικών απαιτήσεων του οφειλέτη κατά του Δημοσίου και μέχρι του ύψους των ληξιπρόθεσμων χρεών του, κατά άλλες διατάξεις του άρθρου 83, του Κ.Ε.Δ.Ε. .
Σημειώνεται ότι :
i) Με την απόφαση παροχής διευκόλυνσης τμηματικής καταβολής αναστέλλεται ο χρόνος παραγραφής των χρεών, σύμφωνα με τα οριζόμενα στο άρθρο 87 του Ν.2362/95 ‘’περί Δημόσιου Λογιστικού’’.
ii) Οι αναγκαστικές κατασχέσεις που έχουν επιβληθεί εις χείρας τρίτων δεν αναστέλλονται και τα ποσά που εισπράττονται με τις κατασχέσεις αυτές λαμβάνονται υπόψη για την κάλυψη δόσης ή δόσεων, εφόσον δεν πιστώνονται με άλλες οφειλές που δεν είχαν υπαχθεί στη διευκόλυνση ή δημιουργήθηκαν κατά το χρονικό διάστημα που ίσχυε η διευκόλυνση.
215. Υπάρχουν άλλες διατάξεις που ρυθμίζουν ληξιπρόθεσμες οφειλές για τμηματική καταβολή αυτών;
Σε εξαιρετικές περιπτώσεις που συνδέονται με εμφάνιση συγκεκριμένων αιτίων όπως π.χ. σεισμοί, πλημμύρες, πυρκαγιές, κ.ά., εκδίδονται Αποφάσεις του Υπουργού Οικονομίας και Οικονομικών που ρυθμίζουν με ειδικό τρόπο ληξιπρόθεσμες κατά ΚΕΔΕ οφειλές για τμηματική καταβολή αυτών.